Một cơn đau nhói ở vùng mạn sườn có thể khiến bạn lo lắng. Liệu đó có phải là đau lưng thông thường? Vì sao chúng ta có thể bị đau thận và khi nào nó trở nên nguy hiểm? Hãy cùng tìm hiểu rõ hơn về tín hiệu cảnh báo từ cơ quan quan trọng này.
Vị trí và các nguyên nhân gây đau thận
Trước hết, cần xác định đúng vị trí của thận. Hai quả thận của bạn nằm ở phía sau của ổ bụng, ngay dưới lồng ngực, đối xứng hai bên cột sống.
Do đó, cơn đau thận thường được cảm nhận ở vùng sườn, lưng trên hoặc hai bên hông, thay vì vùng thắt lưng dưới như đau lưng thông thường.
Cơn đau này là một triệu chứng, một cách mà sinh học cơ thể báo hiệu rằng có điều gì đó không ổn với hệ bài tiết. Vì sao chúng ta có thể bị đau thận? Nguyên nhân rất đa dạng, có thể đến từ:
- Nhiễm trùng: Vi khuẩn có thể đi ngược từ bàng quang lên gây nhiễm trùng bể thận (viêm đài bể thận). Tình trạng này thường gây đau âm ỉ kèm theo sốt và cảm giác nóng rát khi đi tiểu.
- Tắc nghẽn: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất, chủ yếu do sỏi thận hoặc các tình trạng khác làm chặn dòng chảy của nước tiểu, gây áp lực và căng phồng thận.
- Chấn thương: Một cú va đập mạnh vào vùng lưng có thể gây tổn thương, tụ máu và đau ở thận.
- Các bệnh lý khác: Các tình trạng như bệnh thận đa nang (xuất hiện nhiều u nang trong thận) hoặc các khối u cũng có thể gây đau khi chúng phát triển lớn.
Sỏi thận gây đau quặn thận cấp tính như thế nào?
Sỏi thận là những tinh thể khoáng chất cứng hình thành bên trong thận. Khi viên sỏi còn nhỏ và nằm yên, bạn có thể không cảm thấy gì. Tuy nhiên, vấn đề thực sự xảy ra khi viên sỏi di chuyển và gây tắc nghẽn.
Hãy tưởng tượng hệ bài tiết của bạn giống như một hệ thống ống nước. Thận là nhà máy lọc và niệu quản là đường ống dẫn nước thải (nước tiểu) xuống bàng quang. Cơn đau quặn thận xảy ra khi:
- Viên sỏi di chuyển: Viên sỏi rời khỏi thận và bắt đầu đi xuống niệu quản, một đường ống rất hẹp.
- Gây tắc nghẽn: Viên sỏi bị kẹt lại, chặn dòng chảy của nước tiểu. Hãy hình dung một viên sỏi đang chặn một đường ống nước nhỏ.
- Tăng áp lực: Nước tiểu không thoát được sẽ ứ đọng lại, gây tăng áp lực đột ngột lên thận. Thận bị phồng lên và căng ra, kích thích các dây thần kinh xung quanh và gây ra cơn đau dữ dội, co thắt từng cơn. Cơn đau này được gọi là đau quặn thận và được mô tả là một trong những cơn đau khủng khiếp nhất.
>>> Hiểu rõ hơn về: Tại sao một mùi hương lại có thể gợi nhớ cả một miền ký ức xa xôi?
Làm sao để phân biệt giữa đau thận và đau lưng?
Đây là một trong những nhầm lẫn phổ biến nhất, nhưng có những dấu hiệu quan trọng giúp bạn phân biệt. Đau lưng do cơ bắp thường liên quan đến chuyển động, trong khi đau thận thường sâu hơn và không thuyên giảm khi bạn thay đổi tư thế.
Bảng so sánh dưới đây sẽ giúp bạn nhận biết rõ hơn:
| Đặc điểm | Đau thận | Đau lưng (do cơ/xương) |
| Vị trí | Sâu bên trong, ở vùng sườn hoặc lưng trên, ngay dưới xương sườn, thường ở một bên. | Thường ở vùng thắt lưng dưới, có thể lan ra mông. Cơn đau có cảm giác ở gần bề mặt hơn. |
| Tính chất cơn đau | Đau nhói, dữ dội, quặn thành từng cơn (nếu do sỏi) hoặc âm ỉ, liên tục (nếu do nhiễm trùng). | Đau âm ỉ hoặc nhói lên khi vận động, có thể kèm theo co cứng cơ. |
| Cảm giác khi thay đổi tư thế | Cơn đau thường không thay đổi hoặc giảm đi khi bạn ngồi, đứng hay nằm. | Cơn đau thường nặng hơn hoặc nhẹ đi khi bạn thay đổi tư thế, đi lại hoặc nghỉ ngơi. |
| Triệu chứng đi kèm | Sốt, ớn lạnh, buồn nôn, nôn, đau buốt khi đi tiểu, nước tiểu có máu hoặc đục. | Cơn đau thường chỉ giới hạn ở vùng lưng, không có các triệu chứng toàn thân khác. |
>>> Mở rộng kiến thức: Phế nang của phổi bị ảnh hưởng ra sao khi bị viêm phổi?
Nếu bạn nghi ngờ mình bị đau thận, đặc biệt khi cơn đau dữ dội hoặc kèm theo các triệu chứng đáng lo ngại khác, đừng tự chẩn đoán. Hãy đến gặp bác sĩ để được kiểm tra và điều trị kịp thời.
>>> Cùng tìm hiểu: Axit và lớp niêm mạc ảnh hưởng đến cơn đau dạ dày thế nào?