Giải mã vì sao chúng ta cảm thấy lạnh?

Cảm giác run rẩy khi một cơn gió lạnh thổi qua hay sự tê buốt ở các đầu ngón tay vào mùa đông là những trải nghiệm vô cùng quen thuộc. Nhưng bạn có bao giờ tự hỏi, tại sao và vì sao chúng ta có thể cảm thấy lạnh? Đây không chỉ là một cảm giác khó chịu, mà là một hệ thống cảnh báo và phòng vệ tinh vi của sinh học cơ thể. Hệ thống thần kinh cảm giác hoạt động ra sao? Mọi chuyện bắt đầu từ lớp ngoài cùng của cơ thể: da. Bên dưới bề mặt da là một mạng lưới dày đặc các đầu mút thần kinh cảm giác, trong đó có các thụ thể chuyên biệt để cảm nhận nhiệt độ. Hãy tưởng tượng các thụ thể này như những người lính gác siêu nhạy. Khi nhiệt độ môi trường giảm xuống, làm da của bạn mất nhiệt, những "người lính gác" này ngay lập tức phát hiện sự thay đổi. Chúng nhanh chóng gửi một tín hiệu báo động khẩn cấp dọc theo các dây thần kinh, truyền thông tin về "tổng hành dinh" là não bộ. Các đầu mút thần kinh cảm giác trên da là nơi đầu tiên phát hiện sự thay đổi nhiệt độ >>> Đừng bỏ lỡ: Làn da đã cảm nhận và gửi tín hiệu "nóng" đến não bộ ra sao? Hai phản ứng giữ nhiệt tức thời của cơ thể Khi nhận được tín hiệu "lạnh", hệ thần kinh trung ương sẽ không ngồi yên. Nó lập tức ra lệnh cho cơ thể thực hiện hai hành động chính để chống lại sự mất nhiệt và bảo toàn nhiệt độ cốt lõi (khoảng 37°C). Phản ứng Cơ chế hoạt động Mục đích Co mạch máu ngoại vi Các mạch máu nhỏ ở gần bề mặt da (đặc biệt ở tay, chân, tai, mũi) sẽ co hẹp lại. Giảm lượng máu ấm chảy ra gần khu vực lạnh, giữ máu nóng tập trung ở các cơ quan nội tạng quan trọng. Giống như việc đóng cửa sổ để giữ hơi ấm trong nhà. Run rẩy (Shivering) Các cơ bắp, đặc biệt là cơ hàm và cơ vai, co duỗi nhanh và lặp đi lặp lại một cách không tự chủ. Mỗi lần co cơ đều tạo ra một lượng nhiệt nhỏ. Hàng ngàn lần co cơ liên tục sẽ tạo ra một lượng nhiệt đáng kể để làm ấm cơ thể từ bên trong. Đây là lý do tại sao khi lạnh, da chúng ta thường tái đi và cơ thể bắt đầu run lên. Đó là những phản ứng sinh tồn hoàn toàn tự động. Hệ thần kinh điều khiển phản xạ run và co mạch máu để bảo vệ cơ thể khỏi lạnh >>> Hiểu rõ hơn về: Não bộ gửi những tín hiệu nào để báo cho bạn biết rằng đã đến lúc ngủ? Dấu hiệu nổi da gà khi lạnh là sao? Khi bạn cảm thấy lạnh, bạn cũng có thể thấy hiện tượng "nổi da gà". Đây là một phản xạ do các cơ nhỏ ở chân lông co lại, làm lông trên cơ thể dựng đứng lên. Ở các loài động vật có lông rậm, việc dựng lông này tạo ra một lớp không khí cách nhiệt dày hơn, giúp giữ ấm hiệu quả. Đối với con người, vì lớp lông đã tiêu giảm, phản xạ này không còn nhiều tác dụng giữ nhiệt. Nó chỉ còn là một dấu tích thú vị về quá trình tiến hóa mà sinh học cơ thể chúng ta đã trải qua, một lời nhắc nhở về tổ tiên có lông rậm của mình. Cảm giác lạnh giúp cơ thể duy trì nhiệt độ ổn định Như vậy, vì sao chúng ta có thể cảm thấy lạnh? Đó là nhờ một hệ thống liên lạc hoàn hảo từ các "lính gác" trên da đến "tổng hành dinh" não bộ, và các phản ứng phòng vệ tự động được kích hoạt ngay sau đó. Cảm giác lạnh chính là lời nhắc nhở của cơ thể rằng bạn cần tìm nơi ấm áp hơn hoặc mặc thêm quần áo. Hãy lắng nghe tín hiệu thông minh này nhé! >>> Xem bài viết này: Có thật là chúng ta chỉ cần một lá phổi để có thể sống sót hay không?