Chiếc điện thoại cũ trong ngăn kéo nhà bạn nguy hiểm hơn bạn tưởng. Khám phá ngay sự thật về rác thải điện tử và những bí mật độc hại đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe của chúng ta và hành tinh mỗi ngày.
Rác thải điện tử là gì?
Rác thải điện tử (E-waste) là thuật ngữ dùng để chỉ tất cả các thiết bị điện và điện tử đã bị thải bỏ, từ chiếc điện thoại, máy tính, TV cho đến tủ lạnh, máy giặt.
Hãy hình dung nó như một "dòng sông" rác thải đang phát triển nhanh nhất trên thế giới, và thật không may, nó chứa đầy những chất độc hại.
Mối nguy hiểm của loại rác thải này đến từ hai khía cạnh. Thứ nhất, chúng chứa các kim loại nặng độc hại có thể rò rỉ ra môi trường.
Thứ hai, việc xử lý không đúng cách sẽ lãng phí một nguồn tài nguyên khổng lồ, bởi bên trong các bo mạch cũ kỹ kia lại là một "mỏ vàng" chứa các kim loại quý như vàng, bạc, và đồng.
Những kim loại nặng trong rác thải điện tử
Nhiều người không biết rằng các thiết bị điện tử quen thuộc lại chứa những "sát thủ vô hình". Khi bị vứt bỏ ra môi trường, các kim loại nặng này có thể ngấm vào đất, nước, sau đó đi vào chuỗi thức ăn và gây ra những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng cho con người.
Dưới đây là một số kim loại nặng độc hại phổ biến nhất:
| Tên kim loại | Nguồn gốc phổ biến trong rác thải điện tử | Tác hại chính đến sức khỏe |
| Chì (Pb) | Màn hình máy tính CRT cũ, pin, các mối hàn | Gây tổn thương hệ thần kinh, thận và hệ sinh sản |
| Thủy ngân (Hg) | Màn hình LCD, đèn huỳnh quang, một số loại pin | Cực độc cho não và hệ thần kinh trung ương |
| Cadmium (Cd) | Pin sạc cũ (Ni-Cd), chất bán dẫn | Gây tổn thương thận, xương và được xếp vào nhóm gây ung thư |
| Crom (Cr) | Vỏ kim loại, các lớp phủ chống ăn mòn | Gây các vấn đề về hô hấp, dị ứng da và ung thư phổi |
>>> Bổ sung thêm kiến thức: Rác thải điện tử: Mối nguy và cách xử lý an toàn, đúng cách.
Quy trình tái chế rác thải điện tử đúng cách
Để biến mối nguy từ rác thải điện tử thành cơ hội cho kinh tế tuần hoàn, chúng ta cần một quy trình xử lý và tái chế an toàn, có kiểm soát.
Đây không chỉ đơn giản là việc đập vỡ và thu lượm, mà là một quy trình khoa học đòi hỏi công nghệ tái chế hiện đại.
Quy trình xử lý an toàn thường bao gồm các bước sau:
- Thu gom và phân loại có chọn lọc: Các thiết bị được thu gom tại các điểm quy định, sau đó được phân loại cẩn thận để tách riêng những sản phẩm có thể tái sử dụng và những sản phẩm cần được xử lý.
- Tháo dỡ thủ công an toàn: Công nhân được trang bị đồ bảo hộ sẽ tháo dỡ các thiết bị, tách riêng các thành phần nguy hại như pin, màn hình chứa thủy ngân và các bộ phận có giá trị như bo mạch điện tử.
- Nghiền và phân tách vật lý: Các bộ phận còn lại được đưa vào hệ thống máy nghiền và phân tách tự động bằng nam châm, luồng khí, dòng nước... để tách nhựa, sắt, nhôm và các kim loại khác.
- Xử lý và chiết xuất hóa học: Các bo mạch và linh kiện chứa kim loại quý sẽ được xử lý bằng các phương pháp hóa-lý phức tạp để thu hồi vàng, bạc, đồng... Quá trình này giúp đưa tài nguyên trở lại vòng sản xuất.
Việc áp dụng quy trình tái chế chất thải điện tử an toàn không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn mở đường cho một tương lai bền vững, nơi tài nguyên được sử dụng một cách tối ưu.
>>> Đọc để hiểu thêm: Phân loại rác thải tại nguồn: Hướng dẫn chi tiết cho gia đình.
Mỗi thiết bị cũ được xử lý đúng cách là một bước tiến tới tương lai bền vững. Hãy hành động có trách nhiệm, tìm đến các điểm thu hồi uy tín và biến rác thải điện tử thành tài nguyên giá trị cho thế hệ mai sau.
>>> Mở rộng kiến thức: Quản lý rác thải thông minh: Giải pháp cho các đô thị lớn.
